'حکم آباد' نام محله‌ای کهن از محلات شهر تبریز است. در زمان ناصرالدین شاه قاجار, این کتب حاوی اطلاعاتی است درباره پیشینه تاریخی, فرهنگی, اجتماعی و سیاسی محله حکم آباد که در شش فصل سامان یافته است. در فصل نخست از وجه تسمیه 'هکماوار' و 'حکم آباد', موقعیت جغرافیایی, جمعیت, دروازه‌ها, میدان‌ها و برخی محله‌های کوچک, وسایل نقلیه و بناهای قدیمی حکم آباد صحبت شده است. در فصل دوم تلاش شده تصویری از حیات اجتماعی و شیوه زندگی مردم در این مجلد به دست داده شود. این فصل شامل این مطالب است: ساختار اجتماعی و فولکلوریک منطقه در گذشته, جامه‌ها و شیوه تهیه آنها, مشاغل عمده و راه‌های امرار معاش اهالی, سطح سواد و آگاهی, خصوصیات و باورها, مساجد, حل اختلاف‌ها, طبابت و طبیبان, بازی‌های کودکان, شیوه میهمان‌داری و غذاهای سنتی, اعیاد, عزاداری, مراسم ازدواج, لوطیان محل. فصل سوم به بررسی نقش 'هکماوار' (حکم آباد) در اقتصاد آذربایجان, بررسی امتیازات کشاورزی منطقه و تاریخچه قنات‌ها اختصاص دارد. در فصل چهارم تاریخ سیاسی و حوادث مهم منطقه, 'هکماوار' با این عناوین بازگو می‌شود: وقایع انقلاب مشروطه در محله هکماوار, هکماوار در زمان حکومت فرقه دموکرات آذربایجان, زمینه‌های انقلاب اسلامی و جنگ تحمیلی در هکماوار. فصل پنجم درباره نویسندگان و فرهیختگان هکماوار است که عبارت‌اند از: سید احمد کسروی (تبریزی), حاج فیروز رنجبر, حاج علی عطاییه (نجار اوغلو), دکتر محمد حسین سرورالدین و چند تن دیگر. در آخرین فصل وضعیت حکم آباد امروز (آن چنان که در سال 1381 ش بوده), توصیف شده است. مطالب کتاب با فهرست منابع و نمایه اسامی به پایان می‌رسد.

اندیشه­ای بر یک ضرب المثل

ضرب المثل: «حُکم آباد اوزاق ، کَردی سی یاخین»

معنی: حکم آباد دور ، باغچه اش نزدیک

نمونه مشابه: «همدان اوزاق، کَردی سی یاخین»

کاربرد: وقتی دو نفر بر سر یک مسئله بحث می­کنند و جواب آن مسئله در همان نزدیکی ها در نزد فردی و یا در محل خاصی واقع شده است. یکی از طرفین ابتدا این ضرب المثل را بر زبان می­راند و سپس طرف مقابل را دعوت می­کند که برای اثبات حقیقت، پیش آن فرد و یا بدان محل که بسیار نزدیک و قابل دسترساست مراجعه کند.

 

در این مثل از یک عنوان جغرافیایی خاص بنام «حکم آباد» یا «هوهماوار» یاد شده. بلی حکم آباد یکی از مناطق تبریز است که در شمال غربی آن واقع شده است. حکم آباد اصلی ترین قطب سبزی کاری در تبریز و آذربایجان شرقی به شمار می­آید . البته باید دانست که قدمت سبزی کاری در این منطقه بسی طولانی می ­باشد.

برای مثال در عهد قاجار نیز حکم آبادی ها پیشه سبزی کاری داشتند. برای این گفته خود یک مدرک تاریخی ارائه می­کنیم. نادر میرزا قاجار در کتاب خوراک های ایرانی در باره حکم آباد می­نویسد:

«به شهر تبریز کویی است بس فراخ که آن را حکم آباد نامند، همه مردم بدان کوی باغ ها و کاریزها دارند و درخت آن باغ ها همه بادام است و زمین آن سبزی های خوردنی که تبریزی ها در آن کوی کارند و به همه شهر از آن جای آرند ... تبریزیان بهاران بدان جای روند. مردم آن جا این کوکو (کوکوی سبزی) نیک پزند و به شهر شهره است.»
درادامه مطالب از حمام سید حکم آباد می خوانیم